Deze akkers hebben vaak een dik plaggendek. Dit is er in de loop der eeuwen
door stalbemesting opgebracht en heeft een zwarte kleur doordat het sterk
humushoudend is.
Als we uitgaan van een topografische kaart uit 1832 dan komt zou het huidige
“Den Dolvert” hiervoor in aanmerking kunnen komen. Op de tekening van Kakebeke
staan allerlei benamingen voor wegen genoemd. Via de dreef werd het vee van en
naar de graasgronden geleid. Na het grazen werd het vee weer op stal gezet
vanwege de mestproductie. Hiervoor zou de Eikenhoek in aanmerking kunnen komen.
De weg die de beek kruist heette dijk. De beekovergang was meestal een
doorwaadbare plaats. De enige weg die hiervoor in aanmerking komt is de
tegenwoordige Aa-brugstraat. Voor het pleintje met de bomen wed vaak plaatse op
opstal gebruikt. In de Bossche protocollen Inv.nr. 1185 fol, 160 van de jaren
1406-1407 komt een vermelding voor van “opstal” en in 1595 verkocht Jan zoon van
Pauwels Janszoon een huis met schuur en brouwhuis, een hof en een boomgaard etc.
in de parochie Dinther aender plaetssen ende gemeenlijk genoempt Den
Opstal.
De lange en smalle akkers, de zogenaamde “langrepelakkers” moeten we
zoeken aan de Eikenhoek richting Retsel. Daar lagen vroeger de oude bolle akkers
en ook nu nog is er een enkele te vinden. Door het opbrengen van plaggenmest is
dit soort bouwland aanzienlijk opgehoogd.
Pas na het jaar 1000 is men in staat vochtiger terreinen te ontginnen. In het
elzenbroek langs de beek (de Aa) legde men graslanden aan, die op de eerste
plaats en vooral in het begin als hooilanden dienden. Deze werden beemden
genoemd. Na ongeveer 1100 gaat men over tot de ontginning van de terreinen
tussen de plaatse, akkers en beemden. Dit noemt men de velden. Hiertoe behoorde
misschien “Het Kerkenveld” dat gelegen was tussen de kerk van Dinther en de
plaats van het dorp. De gemeijnt, alle gemeenschappelijk bezeten gronden en dan
vooral bos en hei, was ook van groot belang. Deze moeten we zoeken nabij de
Leijgraaf, richting Loosbroek.
Bestuur en rechtspraak 1572-1795
Staatkundige situering 1795: Republiek - Staats-Brabant - Meierij van
's-Hertogenbosch - Kwartier van Maasland.
Status 1795: Heerlijkheid; Brabants leen.Op het grondgebied van Dinther, aan de
grens met Peelland, lag het adellijk huis Avestein, een vrije heerlijkheid. Het
grondgebied strekte zich uit tot het huis en bijbehorende landerijen. De heer
van Avestein bezat de hoge, middelbare en lage justitie. De rechtspraak werd
uitgeoefend door de schepenbank van Dinther omdat Avestein te weinig inwoners
had om zelf een schepenbank te vormen.
Heren en vrouwen
1554 - 1574 Jan van Oostfriesland.
1574 - 1603 Maximiliaan van Oostfriesland.
1603 - 1621 Wernout van Oostfriesland.
1621 - 1632 Jan 't Serclaes van Tilly.
1621 - 1633 Marie van Oostfriesland.
1633 - 1647 Jan Werner 't Serclaes van Tilly.
1647 - 1649 Dirk van Cattenburg.
1647 - Joost van Hedikhuizen.
1647 - 1649 Maria Hovelmans.
1649 - 1655 Matthijs van Asperen.
1655 - 1674 Gerard Maas.
1674 - 1684 Elisabeth Lasson.
1684 - 1691 Jacob I van der Hoeven .
1691 - 1698 Agatha Briel.
1699 - 1719 Jacob II van der Hoeven .
1719 - 1739 Jacob III van der Hoeven .
1740 - 1746 Cornelis I Speelman .
1746 - 1749 Agatha van der Hoeven.
1749 - 1787 Cornelis II Speelman .
1788 - 1835 Cornelis Jacob Speelman.
Bestuur en Rechtspraak.
Schepenbank: Schepenbank van Dinther bestaande uit 7 schepenen.
Rechtsgebied: Dinther.
Rechtspraak: Hoge, middelbare en lage justitie. Officier: drossaard van Dinther.
Beroepshof: Schepenbank van 's-Hertogenbosch.
Bestuur: Schepenen, 3 of 4 burgemeesters en 2 gezworenen of schutters.
Bestuur en rechtspraak 1795-1814
Staatkundige situering ten tijde van de Franse inval: Republiek der Verenigde
Nederlanden - Staats-Brabant
Na de Franse inval: Republiek Frankrijk (1794-1795), Republiek der Verenigde
Nederlanden (1795-1796), Bataafse Republiek (1796-1805), Bataafs Gemenebest
(1805-1806), Koninkrijk Holland (1806-1810) en Keizerrijk Frankrijk (1810-1814)
Gewestelijk
1794 oktober 9 - 1795 mei 16: Veroverde Landen van Holland
1795 juni 11 - 1798 januari 28: Gewest Bataafs Brabant
1798 januari 29 - 1799 maart 29: Voormalig gewest Bataafs Brabant
1799 maart 30 - 1802 juni 20: Departement van de Dommel
1802 juni 21 - 1806 augustus 6: Departement Bataafs Brabant
1806 augustus 7 - 1810 mei 2: Departement Brabant
1810 mei 3 - begin 1814: Departement van de Monden van de Rijn - Arrondissement
’s-Hertogenbosch - Kanton Oss
Rechtspraak 1794-1803
Hoge, middelbare en lage justitie: Schepenbank van Dinther. Officier: Drossaard
van Dinther. Beroep: Schepenbank van ’s-Hertogenbosch
Rechtspraak 1803-1811
Criminele zaken: Hoge Vierschaar ’s-Hertogenbosch. Officier: Hoogschout bij de
Criminele Rechtbank van ’s-Hertogenbosch
Burgerlijke en boetstraffelijke zaken: Civiele rechtbank van Dinther. Officier:
Schout-civiel van Dinther. Beroep: Departementaal Gerechtshof van Brabant /
Schepenbank van ’s-Hertogenbosch
Rechtspraak 1811-1814
Strafzaken:
Overtredingen (contraventions): Rechtbank van enkele politie Dinther /
Vredegerecht Oss. Beroep: Rechtbank 1e aanleg ’s-Hertogenbosch
Wanbedrijven (délits): Rechtbank 1e aanleg ’s-Hertogenbosch. Beroep: Rechtbank
1e aanleg Antwerpen
Misdrijven (crimes): Hof van Assisen ’s-Hertogenbosch
Burgerlijke zaken:
Burgerlijke zaken van kleine omvang: Vredegerecht Oss. Beroep: Rechtbank 1e
aanleg ’s-Hertogenbosch
Overige burgerlijke zaken: Rechtbank 1e aanleg ’s-Hertogenbosch. Beroep:
Keizerlijk Gerechtshof Brussel
Zaken van koophandel: Rechtbank van Koophandel ’s-Hertogenbosch. Beroep:
Keizerlijk Gerechtshof Brussel
Bestuur en rechtspraak 1900-nu
Grenswijzigingen
In 1969 met gemeente Heeswijk samengevoegd tot gemeente Heeswijk-Dinther.
In 1994 is gemeente Heeswijk-Dinther opgegaan met de gemeente Heesch in de
nieuwe gemeente Bernheze
Rechtspraak
Arrondissement 1900 - 1969: 's-Hertogenbosch
Arrondissement (als gemeente Heeswijk-Dinther) 1969 - 1994: 's-Hertogenbosch
Kanton 1900 - 1933: Veghel
Kanton 1933 - 1969: 's-Hertogenbosch
Kanton (als gemeente Heeswijk-Dinther) 1969 - 1994: 's-Hertogenbosch
Kerkelijk leven
[Meer tekst toe te voegen]
De Kerk van Dinther in 1787
Deze kaart uit 1860 geeft een beeld van Dinther,
naast de andere buurgemeenten Heesch, Nistelrode, Veghel en Heeswijk.
Het gemeentewapen van Dinther
Het
gemeentewapen van Dinther is vastgesteld door de Hoge Raad van Adel in
de 19e eeuw. Het wapen is “van sabel beladen met een klimmende leeuw van
zilver, hebbende op deszelfs lijf een schildje van lazuur, beladen met
zes bezans (penningen) van goud, staande 3, 2 en 1“.
De klimmende leeuw komt reeds voor op een schependom zegel van 5 febr.
1347 van Heeswijk. Na het uitsterven van de hoofdstam van de Van
Dinthers met Colen Dircsz. van Dinther verwerft Walraven van Benthem,
heer van heeswijk de helft van Dinther. Het bijschildje is het wapen van
Benthem, uitgevoerd in rijkskleuren. Overigens zijn er gerede
aanwijzingen dat de Van Benthems afstammen uit het Hollandse Gravenhuis,
die de leeuw als wapen voerde.
Sinds 1969 is Dinther samengevoegd met Heeswijk tot de gemeente
Heeswijk-Dinther en sinds 1995 maakt het deel uit van de gemeente
Bernheze
Koffie HAG gaf vroeger een aantal
zegels uit van wapens van plaatsen in Nederland, zo ook van Dinther en Heeswijk.
